బొగ్గు గనుల నేల నుంచి జాతీయ బీసీ ఉద్యమ నాయకత్వం వరకు.. దుండ్ర కుమారస్వామి ప్రస్థానం

కష్టాలను అధిగమించి విద్యను అభ్యసించి.. శాస్త్రీయ పరిశోధన నుంచి సామాజిక సేవ వరకు.. న్యాయవాదిగా హక్కుల పరిరక్షణ నుంచి రచనా వ్యాసంగం వరకు.. అక్కడి నుంచి జాతీయ స్థాయి బీసీ ఉద్యమ నిర్మాణం వరకు సాగిన ప్రస్థానం.

బొగ్గుగని కార్మిక కుటుంబంలో జన్మించి ఆర్థిక ఇబ్బందులను అధిగమిస్తూ ఉన్నత విద్యను అభ్యసించిన దుండ్ర కుమారస్వామి(Dundra kumara Swamy).. క్లినికల్ రీసెర్చ్ రంగంలో పనిచేసి, సామాజిక సేవలో అడుగుపెట్టి, తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధన ఉద్యమంలో చురుకుగా పాల్గొన్నారు. అనంతరం న్యాయ విద్యను అభ్యసించి న్యాయవాదిగా కొనసాగుతూ, బడుగు, బలహీన వర్గాలకు ఉచిత న్యాయ సలహాలు, సహకారం అందిస్తున్నారు. రచయితగా వందలాది వ్యాసాల ద్వారా సామాజిక చైతన్యానికి కృషి చేస్తూ, గురుకుల విద్యార్థుల హక్కుల పరిరక్షణకు మానవ హక్కుల కమిషన్‌ను ఆశ్రయించి బాధితులకు అండగా నిలుస్తున్నారు. ప్రస్తుతం బీసీ దళ్ వ్యవస్థాపక జాతీయ అధ్యక్షుడిగా, బీసీ రిజర్వేషన్ల సాధన సమన్వయ జేఏసీ చైర్మన్‌గా బీసీల హక్కులు, రిజర్వేషన్లు, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం, సామాజిక న్యాయం కోసం పనిచేస్తున్నారు.దుండ్ర కుమారస్వామి(Dundra KumaraSwamy)– జాతీయ స్థాయిలో బీసీ హక్కుల కోసం కృషి చేస్తున్న ప్రముఖ నాయకుడు. సామాజిక న్యాయం, సమాన అవకాశాలు, బీసీలకు తగిన ప్రాతినిధ్యం సాధన కోసం నిరంతరం పోరాడుతున్న బీసీ ఛాంపియన్!(BC Champion)

బెల్లంపల్లి నుంచి హైదరాబాద్ వరకు.. కష్టాల మధ్య విద్యాభ్యాసం

దుండ్ర కుమారస్వామి ఉమ్మడి ఆదిలాబాద్ జిల్లా బెల్లంపల్లిలో (ప్రస్తుతం మంచిర్యాల జిల్లా) యాదవ కుటుంబంలో జన్మించారు. తండ్రి దివంగత దుండ్ర కనకయ్య సింగరేణి కాలరీస్‌లో బొగ్గు ఫిల్లర్‌గా పనిచేయగా, తల్లి దుండ్ర ఓదెమ్మ కుటుంబ బాధ్యతలను నిర్వహించారు.

1996లో తండ్రి మరణించడంతో కుటుంబం ఆర్థిక ఇబ్బందులను ఎదుర్కొంది. ఆ సమయంలో అన్న సదానందం కుటుంబానికి అండగా నిలిచారు. బెల్లంపల్లిలో పదో తరగతి పూర్తి చేసిన కుమారస్వామి ఉన్నత విద్య కోసం 2000లో హైదరాబాద్‌కు వచ్చారు. జీవన ఖర్చుల కోసం ట్యూషన్లు చెప్పేవారు. ప్రయాణ ఖర్చులు భరించలేని సందర్భాల్లో విద్యార్థుల ఇళ్లకు కాలినడకన వెళ్లి పాఠాలు చెప్పేవారు.

ఆర్థిక పరిమితులు ఉన్నప్పటికీ చదువును కొనసాగించి డి.ఫార్మ్., బి.ఫార్మ్., ఎం.ఎస్‌సి. క్లినికల్ రీసెర్చ్, ఎల్‌.ఎల్‌.బి. విద్యార్హతలు సాధించారు.

క్లినికల్ రీసెర్చ్‌లో అనుభవం

2005 నుంచి 2014 వరకు క్లినికల్ రీసెర్చ్ సైంటిస్ట్‌గా పనిచేశారు. ఔషధాల భద్రత, సమర్థత, క్లినికల్ డేటా పరిశీలన, పరిశోధనా ప్రమాణాలకు సంబంధించిన రంగాల్లో అనుభవం సంపాదించారు. ఐదు దేశాలకు సంబంధించిన క్లినికల్ రీసెర్చ్ కార్యక్రమాల్లో, USFDA, ANVISA తదితర నియంత్రణ సంస్థలతో అనుసంధానమైన ఔషధ ఆమోద ప్రక్రియలకు సంబంధించిన పనుల్లో భాగస్వామ్యమయ్యారు.

సామాజిక సేవతో ప్రారంభమైన ప్రజా ప్రస్థానం

కుష్ఠు వ్యాధితో బాధపడుతున్న వ్యక్తిని ప్రజా బస్సులో అవమానించి, బస్సులోకి ఎక్కనివ్వని ఘటన కుమారస్వామిని తీవ్రంగా కలచివేసింది. బాధితుల పట్ల సమాజంలో నెలకొన్న వివక్షను గుర్తించి సామాజిక సేవ వైపు అడుగులు వేశారు.

కౌన్సిల్ ఆఫ్ హాన్సెన్స్ సోషల్ వెల్ఫేర్ (Council of Hansens Social Welfare) సంస్థలో సభ్యుడిగా చేరి, అంచెలంచెలుగా ఎదిగి 2008 నుంచి 2012 వరకు ప్రధాన కార్యదర్శిగా పనిచేశారు. అప్పటి ఎమ్మెల్యే క్రిస్టియన్ లాజరస్‌తో కలిసి సంస్థ కార్యక్రమాల్లో భాగస్వామ్యమయ్యారు. ఆయన చొరవతో దేశ, విదేశాల నుంచి ఆర్థిక సహాయం సమీకరించి, కుష్ఠు వ్యాధి బాధితులకు వైద్య సహాయం, మహిళలకు కుట్టుమిషన్ల పంపిణీ, స్వయం ఉపాధి శిక్షణ, అవగాహన సదస్సులు, బాధిత కుటుంబాల పిల్లలకు విద్యా సహాయం వంటి కార్యక్రమాలు చేపట్టారు. బాధితులు ఇతరులపై ఆధారపడకుండా ఆర్థికంగా స్వావలంబన సాధించేలా సహకరించారు. ఈ సేవలకు గుర్తింపుగా అప్పటి ఆంధ్రప్రదేశ్ గవర్నర్ ఎన్‌.డి. తివారీ చేతుల మీదుగా గవర్నర్ అవార్డు అందుకున్నారు. డాక్టర్ జయప్రకాశ్ నారాయణ్ తదితరుల ప్రశంసలు పొందారు.

తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధన ఉద్యమంలో భాగస్వామ్యం

2008 నుంచి తెలంగాణ రాష్ట్ర సాధన ఉద్యమంలో చురుకుగా పాల్గొన్నారు. మాజీ ఫ్లోర్ లీడర్ గుండా మల్లేష్‌తో కలిసి ఉద్యమ కార్యక్రమాల్లో పనిచేశారు. ప్రైవేట్ ఉద్యోగుల, వైద్య–అనుబంధ ఉద్యోగుల సంయుక్త కార్యాచరణ కమిటీల ద్వారా ఆయా రంగాల ఉద్యోగుల సమస్యలను ఉద్యమ వేదికలపై ప్రస్తావించారు.

2016లో బీసీ దళ్ స్థాపన

2016లో బీసీ డెవలప్‌మెంట్ అండ్ లీడర్‌షిప్ (బీసీ దళ్)ను స్థాపించి వ్యవస్థాపక జాతీయ అధ్యక్షుడిగా బాధ్యతలు చేపట్టారు. బీసీల సమస్యలను ఒక రాష్ట్రానికో, ఒక కులానికో పరిమితం చేయకుండా జాతీయ స్థాయిలో సామాజిక న్యాయం, విద్య, ఉద్యోగాలు, ఆర్థిక సాధికారత, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యానికి సంబంధించిన అంశాలుగా ముందుకు తీసుకెళ్లాలన్నది సంస్థ ప్రధాన దృక్పథం.

జ్యోతిరావు ఫూలే, ఛత్రపతి షాహూ మహారాజ్, డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేడ్కర్, చాకలి ఐలమ్మ వంటి సామాజిక న్యాయ ఉద్యమ నాయకుల ఆలోచనలను స్ఫూర్తిగా తీసుకుని బీసీ ఉద్యమానికి సిద్ధాంతపరమైన పునాది, సంస్థాగత నిర్మాణం, నాయకత్వ వికాసం కల్పించేందుకు కృషి చేస్తున్నారు.

జాతీయ ఓబీసీ ఉద్యమం.. రాష్ట్రాల మధ్య సమన్వయం

బీసీ, ఓబీసీ సంఘాలు, కుల సంఘాలు, విద్యార్థి సంఘాలు, న్యాయవాదులు, విద్యావేత్తలు, సామాజిక కార్యకర్తలు, ప్రజాప్రతినిధులను జాతీయ స్థాయిలో సమన్వయం చేయడం కుమారస్వామి కార్యాచరణలో ప్రధాన అంశం.

కర్ణాటక, తమిళనాడు, బీహార్, ఉత్తరప్రదేశ్, ఆంధ్రప్రదేశ్ తదితర రాష్ట్రాల్లోని బీసీ సంస్థలతో సంప్రదింపులు, సమావేశాలు నిర్వహిస్తూ ఉమ్మడి సమస్యలు, డిమాండ్లపై చర్చిస్తున్నారు. జాతీయ ఓబీసీ సెమినార్లు, మేధోమథన సదస్సులు, అఖిలపక్ష సమావేశాలు, ఆత్మీయ సమ్మేళనాల ద్వారా వివిధ రాష్ట్రాల నాయకులను ఒకే వేదికపైకి తీసుకువచ్చే ప్రయత్నం చేస్తున్నారు.

కులగణన, రిజర్వేషన్లు, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం, కేంద్రంలో ప్రత్యేక ఓబీసీ మంత్రిత్వ శాఖ, పార్లమెంట్‌లో సమగ్ర బీసీ బిల్లు వంటి అంశాలపై జాతీయ స్థాయి చర్చలకు ప్రాధాన్యం ఇస్తున్నారు. ఉద్యమాన్ని కేవలం నిరసన కార్యక్రమాలకే పరిమితం చేయకుండా విధానపరమైన చర్చలు, రాష్ట్రాల మధ్య సమన్వయం, సంస్థాగత నిర్మాణం ద్వారా ముందుకు తీసుకెళ్లాలన్నది ఆయన లక్ష్యం.

తెలంగాణలోనూ జిల్లాలవారీగా బీసీ చైతన్య సమావేశాలు, అవగాహన సదస్సులు నిర్వహిస్తూ యువత, విద్యార్థులు, మహిళలు, ఉద్యోగులు, బీసీ సంఘాలను ఉద్యమంలో భాగస్వాములను చేస్తున్నారు.

కులగణన, రిజర్వేషన్లు.. ప్రధాన ఉద్యమ డిమాండ్లు

దేశవ్యాప్తంగా సమగ్ర కులగణన నిర్వహించి బీసీ/ఓబీసీల జనాభా, విద్య, ఆర్థిక స్థితిగతులు, ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలు, ఉన్నత విద్య, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై స్పష్టమైన గణాంకాలు వెల్లడించాలని డిమాండ్ చేస్తున్నారు. జనగణనలో ఓబీసీలకు ప్రత్యేక కాలమ్ ఉండాలని కోరుతున్నారు.

కేంద్రంలో ప్రత్యేక ఓబీసీ మంత్రిత్వ శాఖ ఏర్పాటు చేయడం, పార్లమెంట్‌లో సమగ్ర బీసీ బిల్లు ప్రవేశపెట్టడం, బీసీల విద్యా, ఉద్యోగ, ఆర్థిక అభివృద్ధికి ప్రత్యేక బడ్జెట్ కేటాయించడం వంటి డిమాండ్లను ముందుకు తీసుకెళ్తున్నారు.

తెలంగాణలో బీసీలకు 42 శాతం రిజర్వేషన్లు కల్పించాలనే డిమాండ్‌తో బీసీ రిజర్వేషన్ల సాధన సమన్వయ జేఏసీ చైర్మన్‌గా ఉద్యమిస్తున్నారు. తెలంగాణ బీసీ రిజర్వేషన్ చట్టానికి రాజ్యాంగపరమైన రక్షణ కల్పించి తొమ్మిదో షెడ్యూల్‌లో చేర్చాలని కోరుతున్నారు. రాజకీయ వ్యవస్థలో బీసీలకు తగిన ప్రాతినిధ్యం, డీలిమిటేషన్‌లో జనాభా ప్రాతిపదికన వాటా, మహిళా రిజర్వేషన్లలో బీసీ మహిళలకు ప్రత్యేక ఉపకోటా, సంచార–అర్ధసంచార వర్గాలకు ప్రత్యేక రిజర్వేషన్ వంటి డిమాండ్లను కూడా ప్రస్తావిస్తున్నారు.

ఈ అంశాలపై తెలంగాణ ముఖ్యమంత్రి ఏ. రేవంత్‌రెడ్డికి బీసీ జేఏసీ తరఫున ప్రాతినిధ్యాలు సమర్పించారు. బీజేపీ సహా వివిధ రాజకీయ పార్టీలను బీసీ ముఖ్యమంత్రి హామీ, కులగణన, రాజకీయ అవకాశాలు, బీసీ నాయకత్వానికి ప్రాతినిధ్యం వంటి అంశాలపై ప్రశ్నిస్తున్నారు. పార్టీ రాజకీయాలకు అతీతంగా బీసీల హక్కుల సాధనను ప్రధాన ఎజెండాగా కొనసాగిస్తున్నారు.

గురుకుల విద్యార్థుల హక్కుల కోసం మానవ హక్కుల కమిషన్‌ను ఆశ్రయిస్తూ

బీసీ సంక్షేమ గురుకుల విద్యార్థుల విద్య, వైద్య సదుపాయాలు, ఆరోగ్యం, ఆహారం, వసతులకు సంబంధించి సమస్యలు తలెత్తినప్పుడు బాధితులకు అండగా నిలుస్తున్నారు. అవసరమైన సందర్భాల్లో మానవ హక్కుల కమిషన్‌ను ఆశ్రయించి, సమస్యలకు బాధ్యులైన వారిపై క్రమశిక్షణ చర్యలు తీసుకునేలా అధికారులను నిరంతరం ప్రశ్నిస్తూ పోరాడుతున్నారు. ఇప్పటివరకు విద్యార్థుల సమస్యలపై 100కు పైగా ఫిర్యాదులు సమర్పించినట్లు ఆయన వెల్లడించారు.

రచయితగా వందలాది వ్యాసాలు.. ‘తొలిపలుకు’ సంపాదకత్వం

కుమారస్వామి బీసీ కులాల చరిత్ర, సామాజిక–సాంస్కృతిక నేపథ్యం, సిద్ధాంత భావజాలం, సామాజిక అసమానతలు, రాజ్యాంగ హక్కులు, రిజర్వేషన్లు, కులగణన, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం, విద్య, వైద్యం, మానవ హక్కులు వంటి అంశాలపై వందలాది వ్యాసాలు రచించారు. అణగారిన వర్గాల సమస్యలను ప్రజల్లోకి తీసుకెళ్లి సామాజిక, రాజ్యాంగ చైతన్యం కల్పించడమే ఆయన రచనా వ్యాసంగం ప్రధాన లక్ష్యం.

పత్రిక ద్వారా బీసీల సమస్యలు, సామాజిక పరిణామాలు, ప్రభుత్వ విధానాలు, ప్రజా సమస్యలకు ప్రాధాన్యం కల్పిస్తున్నారు.

బ్లిస్‌బర్గ్ ఫ్యూచర్ ఆఫ్ హోప్.. సేవ, ఉపాధి, సాంకేతికత

బ్లిస్‌బర్గ్ ఫ్యూచర్ ఆఫ్ హోప్ సంస్థ చైర్మన్‌గా అనాథలు, దివ్యాంగ పిల్లల సంక్షేమం, ఆరోగ్య అవగాహన, పల్స్ పోలియో, పొగాకు వ్యతిరేక ప్రచారం వంటి కార్యక్రమాల్లో పాల్గొంటున్నారు.

నిరుద్యోగ యువతకు ఉద్యోగావకాశాలు కల్పించేందుకు జాబ్ మేళాలు, ఉపాధి అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తున్నారు. 2024లో ఫార్మా ఇండియా ఎక్స్‌పో నిర్వహణలో కీలక పాత్ర పోషించారు. కృత్రిమ మేధ (AI), డిజిటల్ సాంకేతికతపై అవగాహన కల్పించేందుకు సదస్సులు, కాన్ఫరెన్స్‌ల నిర్వహణలోనూ చొరవ చూపుతున్నారు.

న్యాయవాదిగా బడుగు వర్గాలకు సహకారం

న్యాయవాదిగా బడుగు, బలహీన వర్గాలకు, పేదలకు ఉచిత న్యాయ సలహాలు, సూచనలు, సహకారం అందిస్తున్నారు. రిజర్వేషన్లు, పౌర హక్కులు, సంక్షేమ పథకాలు, వివక్ష, మానవ హక్కుల పరిరక్షణ వంటి అంశాలపై చట్టపరమైన అవగాహనతో పనిచేస్తున్నారు.

పట్టభద్రుల సమస్యలు.. ఎమ్మెల్సీగా పోటీ చేయాలనే డిమాండ్

గత కొన్నేళ్లుగా పట్టభద్రులు, నిరుద్యోగ యువత, ప్రైవేట్ ఉద్యోగులు ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలపై కూడా కుమారస్వామి దృష్టి సారిస్తున్నారు. డిగ్రీలు, ఉన్నత విద్య పూర్తి చేసినా ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలు లభించకపోవడం, ప్రైవేట్ రంగంలో అవకాశాల కొరత, విద్యార్హతకు తగిన వేతనాలు లేకపోవడం, ఉద్యోగ భద్రత సమస్యలు, ఉపాధి కోసం యువత ఇతర ప్రాంతాలకు వలస వెళ్లడం వంటి అంశాలను ప్రస్తావిస్తున్నారు.

పట్టభద్రులతో ముఖాముఖి సమావేశాలు, ఆత్మీయ సమ్మేళనాలు నిర్వహిస్తూ వారి సమస్యలను తెలుసుకుంటున్నారు. ఉద్యోగావకాశాలు, జాబ్ మేళాలు, నైపుణ్యాభివృద్ధి, ప్రైవేట్ రంగ ఉపాధి, ఉద్యోగ భద్రత వంటి అంశాలపై చర్చిస్తున్నారు.

ఈ నేపథ్యంలో హైదరాబాద్–రంగారెడ్డి–మహబూబ్‌నగర్ పట్టభద్రుల ఎమ్మెల్సీ నియోజకవర్గం నుంచి స్వతంత్ర అభ్యర్థిగా పోటీ చేయాలని పట్టభద్రులు, యువత, మహిళలు, బీసీ సంఘాల ప్రతినిధుల నుంచి డిమాండ్ వ్యక్తమవుతోంది. పట్టభద్రుల సమస్యలకు శాసనమండలిలో ప్రాతినిధ్యం అవసరమని పలువురు అభిప్రాయపడుతున్నారు.

ఈ ప్రతిపాదనపై కుమారస్వామి కూడా సానుకూలంగా స్పందిస్తూ, పట్టభద్రుల ఆకాంక్షలు, సమస్యలను పరిగణనలోకి తీసుకుని స్వతంత్రంగా పోటీ చేసేందుకు సంసిద్ధత వ్యక్తం చేసినట్లు వెల్లడించారు.

భవిష్యత్తు కార్యాచరణ

బీసీ హక్కుల కోసం జాతీయ స్థాయిలో సమన్వయ వేదికను బలోపేతం చేయడం, కులగణన ద్వారా సామాజిక గణాంకాలను సాధించడం, రిజర్వేషన్లకు రాజ్యాంగపరమైన రక్షణ కల్పించడం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యాన్ని పెంపొందించడం, విద్యా–ఉపాధి అవకాశాలను విస్తరించడం ఆయన ప్రధాన కార్యాచరణలో ఉన్నాయి. గురుకుల విద్యార్థుల భద్రత, పట్టభద్రుల ఉపాధి, బీసీ మహిళలు, సంచార–అర్ధసంచార వర్గాల అభివృద్ధి, సంప్రదాయ వృత్తుల పరిరక్షణకు సంబంధించిన అంశాలపైనా కృషి కొనసాగిస్తున్నారు.

వ్యక్తిగత ఎదుగుదల నుంచి సామాజిక ఉద్యమం వరకు

బెల్లంపల్లిలో బొగ్గుగని కార్మికుడి కుటుంబంలో ప్రారంభమైన కుమారస్వామి జీవితం.. ఆర్థిక ఇబ్బందులను అధిగమించి విద్యను అభ్యసించడం, క్లినికల్ రీసెర్చ్ రంగంలో పనిచేయడం, సామాజిక సేవలో భాగస్వామ్యం కావడం, తెలంగాణ ఉద్యమంలో పాల్గొనడం, న్యాయవాదిగా సేవలందించడం వంటి దశలను దాటింది.

బీసీ దళ్ స్థాపనతో సంస్థాగత ఉద్యమానికి శ్రీకారం చుట్టి, జాతీయ ఓబీసీ సమన్వయం, కులగణన, రిజర్వేషన్లు, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం వంటి అంశాలపై పనిచేస్తున్నారు. రచనా వ్యాసంగం, మానవ హక్కుల పోరాటం, పట్టభద్రుల సమస్యలపై కార్యాచరణను కూడా తన ప్రజా ప్రస్థానంలో భాగం చేసుకున్నారు.

కష్టాలను అధిగమించి విద్యను సాధనంగా మలచుకోవడం.. సేవను సామాజిక బాధ్యతగా స్వీకరించడం.. రచనలను చైతన్య సాధనంగా ఉపయోగించడం.. బీసీల హక్కుల కోసం సంస్థాగత, జాతీయ స్థాయి ఉద్యమ నిర్మాణానికి కృషి చేయడం — దుండ్ర కుమారస్వామి ప్రస్థానంలోని ప్రధాన అంశాలు.